nlenfrde
  • Op de Berg gezien vanuit Maasberg
  • Op de Berg
  • dorpsstraat elsloo

Trampele in Aelse in de corona tied -Deel 12-

Veur ich wíer gaon euver míen fekans in Amsterdam in 1948 mót ich nog êffe éín dénk vermêlje. Wie veer bíé nónk Sjors aangekómme waore, móste veer nao 't húuske. Veer waore gans verwónjert dat veer neet nao óngere hoofde te gaon. 't Húuske waor bénne, op dezelfde 4e stok. Wat e gemaak. Dat klinkt haos holles! (gemak)

Tsjwè daag nao dae sjwanne daag aan de zjè zaote veer aan de 12 óére koffe. Wíe geer óngertösje wèt, kaom dao in Amsterdam angere kos op de taofel wíe bíé ós. Ich waor dao nóé waal gêt aan gewënt. De grwatte luuj zaote zwagêt te móele wie nónk Sjors op e gegaeve moomënt zag dat de mansluuj dae aovent op stap zouwe gaon. (Ich laot nónk Sjors ouch mèr plat kalle, dat sjríef zich gemaekelikker)

Ich gaof gein sjóege ómdat ich dach dat hae mit de pap op stap zou gaon. Ich waor jus 10 jaor en veulde mich nog neet bíé de grwatte luuj. Hae keek mich aevel aan en zag dat ich ouch mit maogde gaon. Hae houw drie kaertjes gególje. Dóé begoos 'r euver Sjefke Janssen te kalle. Hae wis dat de pap en ich ós de béin ónger de vot óétleepe óm Sjefke te zeen fitse. Nog houw ich neet in de smíeze woo veer haer zouwe gaon. Of zou Sjefke hieje in Amsterdam kómme fitse? Mèr dat ging toch neet in d'n duustere.
Dóe zag 'r dat veer nao 't Olympisch Stadion zouwe gaon. Dao waore de Waereldkampioensjappe fitse op de baan. Ich waor zwa verpóbzak dar ich géí woort euver m'n luppe koos kríége. Mèr opgereech waor ich waal. Dat gaef ich uch op e breefke. Dae ganse naodemiddig höb ich wie verduuzelt rónjtgeloupe.
Op de radio houw ich verslaeg gewêrt van 't voetballe vanóét dat stadion (DWS en Blauw Wit speelde dao}. Mèr ouch fitserenne en atletiek. En nóé ging ich nao dat grwat stadion woo Abe Lenstra en Faas Wilkes voetbalde taenge de Belsje, de Franse en nog 'ne houp anger lènj.

ANP Olympisch Stadion Amsterdam 1948 ANP archief

Olympisch Stadion Amsterdam ANP PHOTO (1948)/Foto: ANP gelicenseerd onder de Creative Commons Naamsvermelding-NietCommercieel-GeenAfgeleideWerken 4.0 Licentie.

Taenge 'n óer of hauf zës dae aovent vertrókke veer nao 't stadion. Veer móste 't jèste stök loupe en dóe mit de tram. Ich aam dat veer zeeker éin óer óngerwaeg waore. Wíe veer bíé 't stadion kaome, waor 't harstikke drök. Zwaväöl luuj houw ich noch wats gezeen. Dóe kreeg ich toch waal e bitje strank. Zónger de pap en nónk Sjors zou ich mich híé wës en zeeker verdaole in dat gepaes. Wíe ich dan ouch 't hénjt van de pap vaspakde, keek dae mich get raar aan. Lichelik waor 'r dat neet gewënt. Ich trouwes ouch neet.
Gelökkig waore veer aan de vreuge kènjt. Wie veer bíé 't vak kaome, woo veer móste staon, kooste veer e plaetske vénje achter 'n betónne hëk. Daodoor koos ich gelökkig euver de luuj haerkíéke. Wíe ich óm mich haer keek, veulde ich mich waal hjèl klein. Ich waor nog nwats in zwa e gevaak van e gebóé gewaes. Dao zouwe 60.000 man inkénne. In Aelse woonde óm en óm de 2000 man. Dao ginge dan 30 kjère de luuj van Aelse in. Dao kaom ich mit míé verstènjt neet bíé. Ich vónj 't mit de zoomerkirmes in Aelse al harsikke drök.

Olympisch Stadion Amsterdam (met dank aan gemeente Amsterdam -embedded)

Wie 't taenge houf ach begoos, maakde de ómreuper beként dat óm en óm de 35.000 man dao waore. Mèr ich woor nog opgereegder wíe ich al waor wie 't jêste óngerdéíl begoos. Dat waor de achtervolging euver 4 km. Eine van de déílnummers waor Fausto Coppi. En dat waor nóé jus veur mich in dae tíét de grwaatse renner dae besting. Gelökkig veur mich wón Fausto zíen rit in de hauf fienaale.
En de fienaale waor hjèl spannent. Coppi mós taenge de Hollènjer Gerrit Schulte fitse. En dae Schulte waor veur mich e bitje 'ne vaalerik. Dae versloog Sjefke dëks in de sprint es 'r op de waeg fitsde. Dat gebäörde veural op de kirmesruntjes óm de kirk. Sjefke mós allezelaeve de tösje óét kníépe óm te wénne. Daoróm koos ich dae Gerrit neet goot vaele. Daobíé kaom nog dat Schulte e paar waeke geleeje landskampioen op de waeg waor gewoore in Valkeberg. Sjefke waor dao 4e. Ouch in de sprint. En laot dae Schulte nóé wénne van Coppi. 't Waor jus of de luuj in 't stadion brul woore. Ich vónj 't mèr grwatte aanstéllerie. Houw mich dae vaalerik van Fausto Coppi, dóe míéne grwaatste renner, gewónne. Gelökkig höb ich neet gebäök. Mèr väöl sjaelde dat neet. Nóé ich get ouwer bën, kén ich gelökkig baeter taenge míen verlees en bën ouch gêt sportiever.

DeWit GerritSchulte1948 ANP archief

Gerrit Schulte, wereldkampioen ANP PHOTO (1948)/Foto: De Wit gelicenseerd onder de Creative Commons Naamsvermelding-NietCommercieel-GeenAfgeleideWerken 4.0 Licentie.

Ongertösje begoos ich waal gêt te wënne aan dae rêmtêmp dae de luuj maakde. Op 't rênne in Valkeberg waor ouch waal 'ne houp laeve, mèr dit waor toch waal gêt anges. Tösjedoor waore ouch al gêt sprinte aafgewirk. Dat ging allezelaeve tösje 2 man. De ómreuper houw 't euver 'n "mange" of zwa gêt. Dao waore nóé 4 man euvergebleeve. Die ginge sprinte veur 't waereldkampioensjap.
Nónk Sjors houw mich intösje naeveneingelag dat op 'ne baanfits géin rem en géin versnêlling zaot. Allezelaeve 't zelfde verzët trappe. Dat waor toch väöl te zwaor. Bíé de achtervolging bleeve de renners ónger op de baan, dat ging nog. Mèr bíé de sprint fitsde ze ouch nog baove-in. En die betónne baan leep veural in de bochte steil ómwag.
Mèr goot en waal. Bíé de jèste houf fienaale van de sprint ginge die tsjwè fitsers ouch nog éns "sûrplace". Eine van die tsjwè waor Jan Derksen, eine Hollènjer. D'n angere waor 'ne Fransman. Ich mein Gérardin. Dat sûrplasse is 'n hjèl kóns. Dóé maogs dan mit de fits stil gaon staon, mèr neet mit de béin aan de grónjt kómme. Achteróét vaare maog ouch neet. Jao, pës wagóét 40 sentemaeter. Dóé mós hjèl goot dien aevewich kénne bewaare. En die 2 stinge dao zeeker 10 menuute naevenein op de fits. Dan mót geer ouch nog wéíte dat de 2 renners 2 of 3 kjère taenge-ein mótte fitse. Wae 2 kjère wunt, géít nao de volgende runje. Derksen houw 2 kjère verlaore van dae Fransman.

De fienaale ging tösje d'n Hollènjer Arie van Vliet en dae Fransman Gérardin. Ich mót zëGGe dat bíe die 2 "manges" tösje die tsjwè 't haos móésstil waor. Ich wil uch neet wíer belêstigge mit reigelkes en zwa woo de renners zich aan mótte houwe. Dae aovent woor aevel veur de 2e kjèr 't Wilhelmus gespeelt. Dus Arie van Vliet woor waereltkampioen. 

Ruud Hoff derny ANP archief 

ANP PHOTO (1965)/Foto: Ruud Hoff gelicenseerd onder de Creative Commons Naamsvermelding-NietCommercieel-GeenAfgeleideWerken 4.0 Licentie.

Daonao waor nog 'ne wedstríét achter dernies. De Belsje neume dat halve fond. Steejere kénste ouch zëGGe. Dat waor aevel waal e grwat spektaakel. De renners fitse dan achter 'ne dernie{moter}. Zwa 'ne moter waor 'ne kemèijer van e dénk. Achterop de moter waor e saortemént rol vasgemaak. Kaom de renner taenge die rol dan veel 'r neet. De rol drèjde dan mit 't veurraat van de fits mit. Laater hób ich gewêrt dat zwa 'ne moter waal 2000 cc houw. Mit toere waor de loch haos blauw van de rouk dae óét de óétlaot kaom. Dus gezónjt waor 't neet. De man dae op zwa eine moter veurt, zit neet, mèr stéít rechop. Wier haet 'r 'ne grwatte laere jas aan en maak zich zwa bréít mäögelik. Dat doon ze óm de fitsrenners óét de wénjt te houwe, wie ze dat zëGGe.
Zwa vleege ze dan mit óngevjèr 65-70 km per óér euver de baan. En dan dae radau van e stök of ach van die moters. Dóé kumps ouge tekort óm alles te kénne volge. De ómreuper prebeert baove 't trumuljt óét te kómme óm mit tóére de stènjt door de gaeve. Wae gewónne haet weit ich neet mjè.

Taenge 11 óére waor 't aafgeloupe en kooste veer heives gaon. Veer waore taenge hauvernach weer truk. Ich houw nóé de pin drin. Pës de volgende kjèr, behouve dit nog:

Zónger richtig Aelser {Limburgs) plat op sjwal
Greujt 't Holles nóé wíe kwal.

Ich wil dat mèr gezag höbbe.

Mit de kómplemënte van Jo van Sjef van An óét de Hei (van de Platte Aelsenaer) 


De voorgaande Trampel-verhalen van Jo Cobben kunt u hier lezen >

Voetnoot:
Regelmatig ziet u in de tekst woorden staan met de G in hoofdletters. Zoals bijvoorbeeld liGGe of zëGGe of óéteréínlëGGe.
De schrijver doet dat om duidelijk te maken dat het een klank betreft die het midden houdt tussen een g en een k. Je spreekt het uit zoals "egg" in het Engels. 

Cookies
Voor het optimaal functioneren van deze website worden cookies op uw computer geplaatst. Daarbij worden geen persoonlijke gegevens opgeslagen. Door op ‘Akkoord’ te klikken, accepteert u het plaatsen van cookies. Als u cookies weigert, kunt u de website gewoon blijven gebruiken maar dan werken de website of onderdelen daarvan mogelijk niet optimaal.